Identyfikacja materiałów powstałych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji
Sposób oznaczania materiałów tworzonych z wykorzystaniem sztucznej inteligencji staje się coraz ważniejszym elementem pracy z treściami cyfrowymi. Nie chodzi jedynie o widoczny napis informujący odbiorcę o pochodzeniu materiału. W dużej liczbie przypadków znaczenie ma także oznaczenie techniczne, które może zostać odczytane przez odpowiednie systemy.
Właśnie w tym kontekście ukazują się rozwiązania określane jako AI Watermark Studio czy Watermark AI Generator. Ich zadaniem może być dodawanie do obrazu, filmu, dźwięku lub innego materiału informacji pozwalającej rozpoznać jego sztuczne pochodzenie. W praktyce istotne jest jednakże rozróżnienie w gronie normalnym widocznym znakiem wodnym a oznaczeniem maszynowo czytelnym. Sam napis na grafice nie musi spełniać tej samej funkcji co techniczny znacznik zapisany w sposób umożliwiający późniejsze wykrycie.
Temat nabrał dodatkowego znaczenia wraz z zastosowaniem przepisów dotyczących przejrzystości określonych w unijnym AI Act. Od dwie sierpnia 2026 roku obowiązują przepisy art. 50 dotyczące określonych systemów AI, w tym oznaczania treści wygenerowanych albo zmodyfikowanych przez sztuczną inteligencję. Dostawcy systemów generatywnych mają zagwarantować oznaczenia w schemacie maszynowo czytelnym, które umożliwiają wykrywanie sztucznego pochodzenia materiału. Rozwiązania techniczne powinny a przy tym uwzględniać ich skuteczność, niezawodność, sposobność współdziałania z innymi systemami oraz ograniczenia wynikające z działu treści. Nie oznacza to jednakże, że każdy plik powstały przy użyciu dowolnego narzędzia AI automatycznie podlega identycznym wymaganiom. Zakres obowiązków zależy w głównej mierze od rodzaju systemu, sposobu wykorzystania materiału i tego, czy mamy do czynienia z generowaniem treści, czy tylko ze standardową pomocą przy jej edycji.
W codziennej pracy problem na prawdę często pojawia się dopiero na etapie publikacji. Materiał może być niejednokrotnie zapisywany, przesyłany pomiędzy programami albo poddawany zmianom rozdzielczości, kompresji i formatowania. Każda z takich operacji może posiadać znaczenie dla sposobu przechowywania informacji związanej z pochodzeniem pliku, dlatego samo dodanie oznaczenia nie powinno być traktowane jako jedyny element całego procesu. Watermark AI Generator może być używany do przygotowania oznaczonych materiałów, niemniej jednak powinno się też sprawdzić, jaki rodzaj znacznika w rzeczywistości projektuje dane rozwiązanie i czy jest on możliwy do odczytania przez inne narzędzia. W przypadku treści publikowanych w różnorakich kanałach dochodzi jeszcze kwestia widocznego poinformowania odbiorców. Unijne wytyczne rozróżniają bowiem techniczne oznaczenie materiału od zadań dotyczących czytelnego ujawnienia określonych treści, takich jak deepfake lub wybrane materiały tekstowe dotyczące spraw publicznych.
Warto też zwrócić uwagę na okres przejściowy przewidziany dla części systemów wprowadzonych na rynek przed dwie sierpnia 2026 roku. W odniesieniu do obowiązku oznaczania i wykrywania treści generowanych przez AI mogą one skorzystać z czasu na dostosowanie do dwie grudnia 2026 roku. Jednocześnie materiały wygenerowane przed dwie sierpnia 2026 roku nie wymagają automatycznego oznaczania z mocą wsteczną. Z perspektywy osób przygotowujących publikacje oznacza to konieczność sprawdzania nie tylko i wyłącznie samego materiału, ale także daty jego powstania, sposobu użycia oraz roli danego systemu AI w procesie budowy. Pojęcie AI content under new EU regulations obejmuje więc zagadnienie szersze niż dodanie prostego napisu „AI”. Ważne stają się format oznaczenia, sposobność jego wykrycia, charakter wygenerowanej treści oraz okoliczności jej udostępnienia.
Więcej informacji na stronie: AI content under new EU regulations.